Nhật ký làm gốm | 13/09/2026: Những chuyến lò cuối cùng và khoảng lặng trước khi chuyển dịch

Vậy là chỉ còn khoảng một tháng rưỡi nữa, chúng tôi sẽ chính thức di dời sang không gian xưởng mới. Những chuyến lò cuối cùng tại nơi chốn thân thuộc này chủ yếu dành để nung nốt những món đồ còn dang dở trên kệ. Vì nhiều lý do, chúng đã nằm lặng yên ở đó rất lâu: có món vì kích thước quá khổ nên chưa tìm được chuyến lò phù hợp, có món lại là sản phẩm dự phòng làm cho khách còn sót lại. Đây cũng là dịp để chúng tôi gom góp và sử dụng bớt những loại men, màu còn tồn dư trên kệ.

Những món nhỏ nhắn đã được tranh thủ nung từ mấy tuần trước, thành ra mấy chuyến lò cuối này toàn là những chiếc bình gốm dáng lớn. Việc chấm men và xếp lò nhờ vậy mà nhanh hơn rất nhiều. Lần này, chúng tôi vào lò được một cặp bình xoay tay tạo vân nứt. Lớp vân nứt này khi cạo nguội được làm nổi hẳn lên khỏi bề mặt, mang lại cảm giác như chiếc bình đang được ôm trọn bởi một dải đất sét mỏng manh. Dạng bình này vốn được thành hình từ tận tháng 03/2024, nhưng cứ nấn ná mãi vì chưa biết nên phủ màu men gì, thế là chúng đành xếp hàng ngồi chờ trên kệ. Hai chiếc bình lớn này gần như chiếm trọn không gian của nửa lò bên dưới. Phần diện tích khiêm tốn còn lại, tôi xếp nung thử nghiệm dòng men đen matte (men lì) mới, chuẩn bị cho một thử nghiệm phủ Slip trên men ở lần nung tiếp theo.

Nửa lò còn lại ở tầng trên, nhờ không vướng trụ kê nên rộng rãi hơn một chút, đủ không gian cho bốn chiếc bình lớn. Trong đó, có một mẫu bình hoàn toàn mới được chúng tôi thiết kế riêng cho chủ đề "Nấm". Sau lượt nung men này, chiếc bình sẽ còn phải trải qua thêm một lần nung nữa mới thực sự hoàn thiện. Đứng cạnh nó là chiếc bình dáng sóng biển, khoác lên mình màu men xanh matte mới mà tôi vừa nghiên cứu thành công gần đây. Tôi rất tâm đắc với sắc xanh này và sẽ sớm giới thiệu đến mọi người trong thời gian tới. Hai vị trí còn lại thuộc về cặp bình dáng trụ với phần miệng được tóm nhỏ. Chúng được phủ một lớp slip đặc biệt màu đen bóng – lớp slip mà sau khi nung sẽ nứt đều ra, tạo thành một mạng lưới vô số những đường rãnh ngẫu nhiên. Đây là phiên bản đối lập hoàn toàn với lớp Slip màu trắng mà tôi đã chung thủy suốt hai năm qua. Tuy có chung một công thức gốc, nhưng hành trình chuyển hóa từ sắc trắng sang sắc đen bóng thực sự là một thử thách không hề đơn giản.

Công đoạn chấm men và xếp lò thông thường sẽ tiêu tốn mất hai ngày làm việc. Nhưng hôm nay, vì chỉ gói gọn trong sáu chiếc bình lớn và vài món lặt vặt, mọi thứ đã hoàn thành chỉ trong một ngày. Đến 21h30, cửa lò được đóng lại và bắt đầu lên nhiệt. Chu kỳ nung men sẽ kéo dài gần chín tiếng đồng hồ, đồng nghĩa với việc đêm nay, tôi sẽ phải thức canh lò cho đến tận rạng sáng mai.

Công việc làm gốm là vậy. Nhìn từ ngoài vào, ai cũng nghĩ nó thật yên bình, nhưng thực chất lại tiêu tốn rất nhiều tâm sức và mồ hôi để đổi lấy một thành quả trọn vẹn. Nhưng bù lại, nghề này cho chúng tôi nhiều khoảng lặng – những khoảng thời gian đủ yên tĩnh để suy nghiệm, để nghiên cứu chuyên sâu, và để chậm lại ngắm nhìn cuộc sống xung quanh.